Polski
Program nauczania (Włochy)

Matematyka — klasa 1

Klasa 1 (Włochy) — Dodawanie i odejmowanie, systemy zapisu liczb

Imaginesis: arkusze z matematyki do druku dla tej klasy (Włochy) — zadania tekstowe ze wskazówkami, kluczem odpowiedzi i rozwiązaniami krok po kroku w PDF, także jako sprawdzian w 2–4 grupach (A–D).

z kluczem odpowiedzi · rozwiązania krok po kroku · wskazówki · sprawdzian w grupach A–D

Za darmo: przykładowe arkusze i demo edytora bez konta.

Działy tej klasy

Matematyka w klasie pierwszej szkoły podstawowej zgodnie z nową podstawą programową: liczenie i czytanie liczb, dziesiątki i jedności, porównywanie i porządkowanie, pierwsze dodawanie i odejmowanie, trasy, figury oraz pomiary własnym ciałem. Każdy temat zawiera gotowe szablony ćwiczeń na kartach pracy do druku.

Liczby

Dodawanie do 20 bez przekraczania dziesiątki

Dziecko uczy się dodawać dwie małe liczby bez przekraczania dziesiątki oraz wyjaśniać własnymi słowami, jak doszło do wyniku.

typów zadań: 17Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Program nauczania wymaga wykonywania prostych dodawań oraz werbalizowania procedur obliczeniowych, czyli ustnego wyjaśniania, jak doszło się do wyniku. W klasie pierwszej wydrukowane zadania opierają się na obliczeniach do 20, z dodawaniami mieszczącymi się w tej samej dziesiątce, jak 7 + 2 lub 13 + 4. Karty z dodawaniem do 5 pomagają utrwalić podstawy, zanim przejdzie się do większych liczb.

Najczęstszy błąd pojawia się wtedy, gdy dziecko liczy wszystko od nowa, także pierwszą ilość, zamiast zacząć od większej liczby i dodać drugą. Innym typowym błędem jest gubienie rachunku na palcach, gdy wynik przekracza 10, ponieważ dziecko jeszcze nie rozpoznaje dziesiątki jako grupy. Dlatego ćwiczenia typu popraw błąd są przydatne: dziecko musi znaleźć, gdzie się pomyliło, i powiedzieć, dlaczego.

W praktyce zadanie dotyczące tej umiejętności może zawierać:

  • Dodawanie do 20: wybierz poprawną odpowiedź oraz Dodawanie do 20, do bezpośredniego obliczania;
  • Dodawanie do 20: prawda czy fałsz, do sprawdzania, czy równość jest prawdziwa;
  • Dodawania bez przekroczenia dziesiątki, w wersjach wielokrotnego wyboru lub prawda czy fałsz;
  • Dodawanie do 20: policz na dwóch tabliczkach dziesięciu oraz wersje z dwiema ramkami dziesiątkowymi, w których dziecko widzi wynik w grupach dziesiątek;
  • Dodawanie do 20: trzy składniki, do sumowania trzech liczb po kolei.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać proste dodawania, odejmowania i mnożenia w zbiorze liczb naturalnych, werbalizować procedury obliczeniowe i argumentować w celu ich uzasadnienia.

Typy zadań: Dodawanie bez przekraczania dziesiątki: prawda czy fałsz · Dodawanie bez przekraczania dziesiątki: wybierz wynik · Dodawanie do 20: policz dwie ramki dziesiątek · Dodawanie do 5 · Dodawanie do 5: prawda czy fałsz · Dodawanie do 5: wybierz wynik · Dodawanie na dwóch ramkach: prawda czy fałsz · Dodawanie na dwóch ramkach: wybierz wynik · Dodawanie w zakresie 20 · Dopełnianie do 10: prawda czy fałsz · Dopełnianie do 10: wybierz wynik · Rozkład dziesiątki: ile brakuje do dziesięciu? · Wisienka: całość z trzech części · Dodawanie do 20: popraw błąd · Dodawanie do 20: prawda czy fałsz · Dodawanie do 20: trzy składniki · Dodawanie do 20: wybierz poprawną odpowiedź

Dziesiątki i jedności: zrozumieć liczbę dwucyfrową

Dziecko uczy się postrzegać liczbę jako określoną liczbę dziesiątek i jedności, na przykład 14 jako jedną dziesiątkę i 4 jedności.

typów zadań: 11Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dziecko pracuje przede wszystkim nad liczbami od 11 do 19 i uczy się rozpoznawać, że każda z nich składa się z jednego dziesiątka i kilku jedności: 14 to jeden dziesiątek i 4 jedności. Uczy się także liczyć, ile pełnych dziesiątek znajduje się w liczbie, na przykład w liczbie 30 są trzy dziesiątki.

Najczęstszym błędem jest odczytywanie liczby jako ciągu oddzielnych cyfr, bez dostrzeżenia grupy dziesięciu. Na przykład dziecko może liczyć wszystkie jedności jedną po drugiej, nie zauważając, że pierwsze dziesięć tworzy dziesiątek, albo może nie rozumieć, dlaczego zapisuje się 1, a potem 4, aby powiedzieć czternaście. Praca z przedmiotami pogrupowanymi po dziesięć pomaga przezwyciężyć ten problem.

W praktyce karty z tego działu proponują ćwiczenia, takie jak:

  • Liczby od 11 do 19: jeden dziesiątek i jedności, służące do rozkładania liczby na dziesiątki i jedności;
  • Liczby od 11 do 19: wybierz wynik oraz prawda czy fałsz, służące do sprawdzania, czy dziecko rozpoznaje poprawny rozkład;
  • Jeden dziesiątek i jedności: jaka to liczba?, służące do podawania liczby na podstawie opisu w dziesiątkach i jednościach;
  • Dziesiątki w liczbie: ile pełnych dziesiątek? oraz Dziesiątki w liczbie: wybierz ile, służące do liczenia dziesiątek w liczbie;
  • Dziesiątki i jedności: wybierz jedności, służące do wskazywania, ile jedności pozostaje poza dziesiątkami.

Powiązanie z podstawą programową: Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego.

Typy zadań: Dziesiątki i jedności · Dziesiątki i jedności: wybierz jedności · Dziesiątki w liczbie: ile pełnych dziesiątek? · Dziesiątki w liczbie: prawda czy fałsz · Dziesiątki w liczbie: wybierz ile · Dziesięć i jedności: jaka to liczba? · Dziesięć i jedności: prawda czy fałsz · Dziesięć i jedności: wybierz wynik · Liczby od 11 do 19: dziesiątka i jedności · Liczby od 11 do 19: prawda czy fałsz · Liczby od 11 do 19: wybierz wynik

Liczenie w przód i w tył z przeskokami

Dziecko uczy się liczyć w przód i w tył, zachowując stały krok, czyli przeskakując co jeden albo co dziesięć, zaczynając od podanej liczby.

typów zadań: 8Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Il riferimento del curricolo è il conteggio progressivo e regressivo dei numeri naturali, sia a voce sia con i segni. Il testo delle Indicazioni non fissa per questa classe un limite preciso di numeri, quindi questa pagina non indica fino a quale numero il bambino deve arrivare. Le schede pronte di questa area lavorano su due passi: di uno in uno e di dieci in dieci, in coerenza con il tema "decine e unità" previsto per la classe prima.

L'errore più comune è perdere il passo: dopo il 30 il bambino dice 31 invece di 40 mentre conta per dieci, oppure continua a saltare di due quando il passo è tre. Succede spesso perché il bambino, abituato a contare uno alla volta, applica automaticamente il passo più familiare. Anche andando all'indietro può confondersi, fermandosi a un numero vicino a quello giusto.

Nelle schede si riconoscono i compiti dal titolo. Con "Continua a contare con lo stesso passo" il bambino completa una sequenza già avviata. Con "Conta all'indietro a passi uguali" lavora in senso regressivo. Per il conteggio per dieci ci sono tre tipi di esercizio: "Contare per dieci: che cosa viene dopo?", "Contare per dieci: scegli il risultato" e "Contare per dieci: vero o falso". Gli esercizi "Contare a salti: scegli il numero successivo" e "Contare a salti: correggi il numero sbagliato" chiedono di trovare il numero giusto o di individuare quello sbagliato in una sequenza. "Quante volte aggiunto: scegli il numero" e "Contare in avanti: quante volte bisogna contare?" collegano il conteggio al numero di passi compiuti.

Powiązanie z podstawą programową: Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego.

Typy zadań: Liczenie dziesiątkami: co dalej? · Liczenie dziesiątkami: prawda czy fałsz · Liczenie dziesiątkami: wybierz wynik · Licz dalej o stały krok · Liczenie co kilka: wybierz następną liczbę · Licz wstecz o stały krok · Liczenie co kilka: popraw błędną liczbę · Liczenie dalej: ile razy trzeba doliczyć? · Ile razy dodano: wybierz liczbę (kl. 2–4)

Radzenie sobie z pieniędzmi: zakupy, reszta i monety

W klasie pierwszej dziecko używa monet i banknotów w sytuacjach zakupu, aby zrozumieć, ile coś kosztuje, ile brakuje i ile zostaje.

typów zadań: 7Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej praca nad pieniędzmi zaczyna się od konkretnych sytuacji: zapłacenie za zakup monetami, sprawdzenie, czy pieniędzy wystarcza, obliczenie, ile brakuje do zakupu czegoś, albo ile wynosi reszta. Program nauczania w tym temacie wymaga wykonywania prostych dodawań i odejmowań w rzeczywistych kontekstach, takich jak monety. Warto jednak doprecyzować, że ten punkt nawiązuje do całego przebiegu programu i obejmuje także liczby dziesiętne oraz tabliczki mnożenia do dziesięciu. Te części nie są wskazane jako wymóg wyłącznie dla klasy pierwszej, a karty z tej grupy ich nie proponują.

Częsty błąd polega na przekonaniu, że większa moneta jest warta więcej tylko dlatego, że jest większa, albo na myleniu ceny z resztą: dziecko oblicza sumę zamiast różnicy albo dodaje pieniądze dane za zakup, choć powinno je odjąć. Zrozumienie, że reszta to to, co wraca, a nie to, co zostaje wydane, wymaga przemyślenia sytuacji przed wykonaniem obliczenia.

W kartach tego obszaru temat pojawia się w zadaniach takich jak Monety: jakimi monetami zapłacić?, Zakupy i reszta, Reszta: wybierz właściwą kwotę oraz Reszta: popraw błąd. Inne karty pytają: Zakupy: czy pieniędzy wystarczy?, Pieniądze: ile jeszcze brakuje, żeby to kupić, Zakupy: ile kosztuje więcej sztuk? oraz Pieniądze na rysunku: ile ich jest?. W każdym przypadku dziecko pracuje na rozpoznawalnym przedmiocie lub sytuacji, a obliczenie wynika z niej.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać proste dodawania i odejmowania z liczbami dziesiętnymi w rzeczywistych kontekstach (na przykład monety, miary). Znać tabliczki mnożenia liczb do dziesięciu.

Typy zadań: Pieniądze na rysunku: ile ich jest? · Zakupy: czy starczy pieniędzy? · Zakupy: ile kosztuje kilka sztuk? · Monety: którymi monetami zapłacić? · Reszta: popraw błąd · Reszta: wybierz poprawną kwotę · Zakupy i reszta · Pieniądze: ile jeszcze brakuje na zakup (kl. 2–3)

Liczenie przedmiotów i zapisywanie, ile ich jest

Dziecko uczy się liczyć przedmioty, na przykład żetony w siatce, i mówić lub zapisywać, ile ich jest w sumie.

typów zadań: 6Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dziecko przelicza przedmioty i żetony, na głos i za pomocą gestów, i rozpoznaje, ile ich jest w sumie. Punkt z Indicazioni opisuje jednak ścieżkę wykraczającą poza ten rok: liczenie w przód i w tył, czytanie i pisanie liczb naturalnych oraz rozróżnianie znaczenia liczebnikowego (ile ich jest) od porządkowego (jakie miejsce zajmują). Zapis liczb dziesiętnych nie należy do tego roku i nie pojawia się w modelach dla klasy pierwszej.

Częsty błąd polega na recytowaniu ciągu liczb bez powiązania ostatnio wypowiedzianej liczby z łączną ilością. Gdy przedmioty są ułożone w nieuporządkowany sposób, dziecko może też policzyć ten sam przedmiot dwa razy albo pominąć jeden. W ćwiczeniach „Jeden więcej” może się zdarzyć, że dziecko poda kolejną liczbę z rymowanki zamiast pomyśleć o jednym przedmiocie więcej na stole.

Na kartach pracy dla klasy pierwszej znajdują się następujące modele:

  • Policz żetony w siatkach: dziecko liczy żetony i zapisuje sumę.
  • Policz żetony: wybierz liczbę oraz Policz żetony: prawda czy fałsz: dziecko sprawdza liczenie spośród kilku możliwości lub mówi, czy stwierdzenie jest poprawne.
  • Jeden więcej, Jeden więcej: wybierz wynik oraz Jeden więcej: prawda czy fałsz: dziecko zauważa, że po dodaniu jednego elementu ilość rośnie o jeden.

Powiązanie z podstawą programową: Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego.

Typy zadań: O jeden więcej · O jeden więcej: prawda czy fałsz · O jeden więcej: wybierz wynik · Policz żetony w ramkach · Policz żetony: prawda czy fałsz · Policz żetony: wybierz liczbę

Odejmowanie w zakresie do 100 w pierwszej klasie szkoły podstawowej

W klasie pierwszej dziecko uczy się odejmować liczby od innej liczby i mówić, ile zostaje, pracując z liczbami do 100.

typów zadań: 6Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Program nauczania, obejmujący cały pierwszy etap edukacyjny, wymaga wykonywania prostych dodawań, odejmowań i mnożeń na liczbach naturalnych, słownego opisywania wykonanych kroków oraz uzasadniania, dlaczego działają. Dla klasy pierwszej praca zawarta w kartach dotyczy przede wszystkim odejmowania w zakresie do 100: dziecko wychodzi od pewnej ilości, odejmuje jej część i oblicza, ile zostało. Kontrola przejścia między dziesiątkami a jednostkami jest punktem, na którym opiera się ta praca.

Najczęstszy błąd pojawia się wtedy, gdy dziecko traktuje cyfry tak, jakby były od siebie niezależne: na przykład w obliczeniu 52 − 27 odejmuje 2 od 5 i 7 od 2, otrzymując zły wynik, ponieważ nie ma jeszcze jasności, że 52 składa się z dziesiątek i jedności i że aby odjąć 27, trzeba uwzględnić je razem. Innym typowym błędem jest wybieranie działania na podstawie słowa pojawiającego się w tekście, nawet wtedy, gdy zadanie rzeczywiście wymaga odejmowania.

Na kartach odejmowanie występuje w różnych formach. Są ćwiczenia, w których pyta się, ile zostało po tym, jak część wyszła lub weszła, ćwiczenia z daną zbędną, którą trzeba rozpoznać i pominąć, oraz zadania polegające na cofaniu się o skok na tabeli stu. Pojawiają się także ćwiczenia, w których dziecko ma poprawić już zapisany wynik lub wybrać właściwy, a także zadania kontrolne, w których szuka błędu w obliczeniu wykonanym przez kogoś innego. Przy odejmowaniach w zakresie do 10 praca jest prostsza i dotyczy wyłącznie tego, ile zostaje.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać proste dodawania, odejmowania i mnożenia w zbiorze liczb naturalnych, werbalizować procedury obliczeniowe i argumentować w celu ich uzasadnienia.

Typy zadań: Odejmowanie do 10: prawda czy fałsz · Odejmowanie do 10: wybierz wynik · Odejmowanie do 5 · Odejmowanie do 5: prawda czy fałsz · Odejmowanie do 5: wybierz wynik · Odejmowanie w zakresie 10: ile zostało? · Odejmowanie do 100: skok wstecz po planszy stu pól (kl. 2–3) · Odejmowanie w zakresie 100 (kl. 2–3) · Odejmowanie krok po kroku (kl. 2–3) · Odejmowanie w zakresie 100: wybierz poprawny wynik (kl. 2–3) · Brakująca odjemna: wybierz liczbę (kl. 3) · Dwa odejmowania po kolei (do 100) (kl. 2–3) · Odejmowanie do 100: ile było na początku? (kl. 3) · Odejmowanie do 100: ubyło i przybyło, co zostało? (kl. 2–3) · Odejmowanie w zakresie 100: popraw cudzy wynik (kl. 2–3) · Odejmowanie do 100: sprawdź wynik i znajdź pomyłkę (kl. 3) · Odejmowanie z liczbą zbędną (do 100) (kl. 3)

Porównywanie i porządkowanie liczb do 100

Dziecko uczy się porównywać dwie liczby w zakresie do 100, wybierając właściwy znak (<, > lub =) oraz układać w kolejności małe grupy liczb.

typów zadań: 5Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Dziecko używa liczb do 100, aby określić, która z dwóch ilości jest większa lub mniejsza, oraz aby uporządkować grupę liczb od najmniejszej do największej lub odwrotnie. Karty z tej klasy pracują nad tym: porównania w zakresie do 100 i porządkowanie pięciu liczb.

Najczęstszy błąd polega na patrzeniu tylko na ostatnią cyfrę. Na przykład dziecko może napisać 29 > 31, ponieważ 9 jest większe od 1, nie zauważając, że 29 ma tyle samo dziesiątek co 31, a tylko o jedną jednostkę mniej. Trzeba wyjaśnić, że najpierw liczy się cyfra dziesiątek, a dopiero potem cyfra jedności. Pomaga także liczba cyfr: liczba o większej liczbie cyfr, przy pozostałych warunkach takich samych, jest większa.

W kartach tego obszaru praca wygląda następująco:

  • Wstaw znak: <, > lub =, między parami liczb w zakresie do 100.
  • Porównywanie liczb do 100 oraz Porównywanie liczb: która grupa ma mniej.
  • Uporządkuj liczby, od największej lub od najmniejszej, z pięcioma liczbami.
  • Porównywanie liczb: ile cyfr mieści się w okienku oraz Uzupełnij do setki: ile brakuje?, które wymagają rozumowania o dziesiątkach i jednostkach.

Powiązanie z podstawą programową: Porównywać, porządkować i przedstawiać liczby naturalne na osi liczbowej.

Typy zadań: Wstaw znak: <, > albo = · Porządkowanie liczb: od największej · Porządkowanie liczb: uporządkuj pięć liczb · Porównanie liczb do 100: która grupa ma najmniej · Porównywanie liczb do 100 · Dopełnianie do stu: ile brakuje? (kl. 2–3) · Policz i wstaw znak (kl. 2–3) · Liczba parzysta między dwiema liczbami (kl. 3) · Porównywanie liczb: ile cyfr pasuje w okienko (kl. 3) · Porównywanie liczb: wypisz pasujące cyfry (kl. 3)

Pierwszy, drugi, trzeci: miejsce w kolejce

Dziecko uczy się używać liczebników porządkowych, aby określić, jakie miejsce zajmuje przedmiot w rzędzie, licząc od początku lub od końca.

typów zadań: 3Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Program nauczania wymaga, aby w liczbach naturalnych rozpoznawać dwa aspekty: liczebnikowy (kardynalny), który mówi, ile jest rzeczy (trzy dzieci), oraz porządkowy (ordynalny), który mówi, jakie jest miejsce (trzecie dziecko w szeregu). Tekst nie podaje precyzyjnego przedziału liczbowego dla klasy pierwszej, dlatego na podstawie tego odniesienia nie można ustalić, do jakiej liczby dziecko powinno dojść w tym aspekcie.

Najczęstszym błędem jest mylenie tych dwóch aspektów. Dziecko odpowiada „trzy” na pytanie „które to miejsce?”, ponieważ policzyło przedmioty i podało sumę, a nie położenie. Innym typowym błędem jest liczenie od pierwszego przedmiotu tak, jakby był zerem, przez co mówi „drugi” dla pierwszego, albo liczy punkt startowy dwa razy.

W kartach z tego działu temat pojawia się w konkretnych formach:

  • Które miejsce od początku: wybrać poprawną odpowiedź albo określić, czy zdanie w rodzaju „kot jest czwarty” jest prawdziwe, czy fałszywe.
  • Liczebniki porządkowe: na którym miejscu od początku? oraz ile ich jest, znając dwa miejsca?: odczytać położenie przedmiotu i policzyć, ile jest ich między dwoma podanymi miejscami.
  • Miejsce w szeregu od obu stron: wybrać wynik albo określić, czy zdanie jest prawdziwe, patrząc na ten sam szereg zarówno od lewej, jak i od prawej strony.

Do ćwiczeń dziecko może narysować rząd figur, zakreślić jedną z nich i powiedzieć na głos jej miejsce, liczac najpierw od początku, a potem od końca. To jest propozycja dydaktyczna, a nie wymóg programu nauczania.

Powiązanie z podstawą programową: Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego.

Typy zadań: Liczebniki porządkowe: który z kolei od początku? · Liczebniki porządkowe: ile ich jest (miejsce z obu stron)? · Liczebniki porządkowe: ile stoi pomiędzy dwoma miejscami? · Która pozycja od początku: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Która pozycja od początku: wybierz poprawną odpowiedź (kl. 2–3) · Miejsce w rzędzie z obu stron: prawda czy fałsz (kl. 2–4) · Miejsce w rzędzie z obu stron: wybierz wynik (kl. 2–4)

Zmiana kolejności w dodawaniu

Dziecko uczy się, że przy dodawaniu liczb do 100 kolejność składników nie zmienia wyniku i potrafi to wykorzystać, aby wybrać wygodniejsze obliczenie.

typów zadań: 2Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W tej klasie dziecko wykonuje dodawanie w zakresie do 100 i zaczyna na głos wyjaśniać, jak je wykonało. Punktem wyjścia jest zauważenie, że 3 + 8 i 8 + 3 dają ten sam wynik, a następnie wykorzystanie tej zasady do wyboru łatwiejszej kolejności, na przykład zaczynając od większej liczby i licząc dalej.

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że kolejność ma znaczenie: dziecko liczy każdą sumę od nowa, nie zauważając, że równość pozwala zaoszczędzić wysiłek. Często liczy wszystko od początku na palcach, nawet wtedy, gdy mogłoby zacząć od większej liczby. Inną trudnością jest przekonanie, że dwie sumy z tymi samymi liczbami, ale w innej kolejności, dają różne wyniki, dlatego pomocne jest ich porównywanie.

W kartach tego obszaru praca wygląda następująco:

  • Zamiana składników: dziecko porównuje dwie sumy i sprawdza, czy dają ten sam wynik.
  • Ta sama suma, zamienione strony: to samo działanie zapisane w dwóch kierunkach, do porównania.
  • Wygodna kolejność dodawania: dziecko wybiera, której kolejności użyć, lub który wynik jest łatwiejszy do uzyskania, i wyjaśnia dlaczego.
  • Cztery składniki, dwie wygodne pary: dziecko grupuje składniki w pary, które upraszczają obliczenia.
  • Własności dodawania: znajdowanie brakującej liczby w równości między sumami.

Punkt programu nauczania dotyczący także mnożenia obowiązuje przez cały trzyletni cykl szkoły podstawowej: w kartach klasy pierwszej jednak zadania dotyczą wyłącznie dodawania.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać proste dodawania, odejmowania i mnożenia w zbiorze liczb naturalnych, werbalizować procedury obliczeniowe i argumentować w celu ich uzasadnienia.

Typy zadań: Zamiana kolejności składników: porównaj dwie sumy · Własności dodawania: brakujący składnik w równości · Wygodna kolejność dodawania: dobierz porządek (kl. 2–3) · Dodawanie do 100: wygodna strategia i wyjaśnienie (kl. 2–3) · Ta sama suma, zamienione strony — co zakryto (kl. 2–4) · Wygodna kolejność dodawania: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Wygodna kolejność dodawania: wybierz wynik (kl. 2–3) · Cztery składniki, dwie wygodne pary (kl. 2–4)

Sprawdzanie odejmowania za pomocą dodawania

Dziecko uczy się używać jednego działania do sprawdzania drugiego, na przykład weryfikując odejmowanie za pomocą dodawania, oraz wyjaśniać, dlaczego wynik jest poprawny.

typów zadań: 2Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Dziecko uczy się wykonywać proste dodawania i odejmowania oraz rozumieć, że są ze sobą powiązane: jeśli odejmowanie jest poprawne, dodanie odjemnika do wyniku daje z powrotem liczbę wyjściową. Punkt programu nauczania dotyczący tej umiejętności obejmuje dłuższy okres nauki, dlatego w klasie pierwszej zatrzymujemy się na części, którą ćwiczą karty z tego obszaru, czyli na sprawdzaniu jednego działania za pomocą drugiego. Program wymaga także, aby dziecko potrafiło słownie wyjaśnić, jak rozumowało i dlaczego wynik jest poprawny.

Typowym błędem jest traktowanie obu działań jako odrębnych procedur. Dziecko wykonuje odejmowanie, zapisuje wynik i go nie sprawdza, albo „sprawdza”, powtarzając to samo odejmowanie, co niczego nowego nie wnosi. Kiedy ma poprawić błąd, często zmienia niewłaściwą liczbę albo zostawia wynik bez zmian. Według najprostszego wyjaśnienia dzieje się tak dlatego, że dodawanie i odejmowanie nie są jeszcze postrzegane jako dwa sposoby patrzenia na ten sam fakt.

W praktyce zadanie z tej umiejętności wykorzystuje gotowe modele ćwiczeń z tego obszaru:

  • Sprawdzanie dodawania za pomocą odejmowania oraz sprawdzanie odejmowania: za pomocą dodawania, gdzie dziecko kontroluje obliczenie, używając działania odwrotnego.
  • Sprawdzanie odejmowania: prawda czy fałsz, gdzie musi ocenić, czy równość jest prawdziwa, i wyjaśnić dlaczego.
  • Od jakiej liczby odjęto? Wybierz, gdzie odtwarza liczbę wyjściową.
  • Sprawdzanie odejmowania: popraw błąd, gdzie wykrywa błędne obliczenie i je naprawia.

Obszar zawiera również karty z mnożeniem i dzieleniem, takie jak Mnożenie i dzielenie: ile przed podzieleniem oraz o ile razy pomnożono. Są pomyślane jako praktyka powiązania obu działań; program nauczania mówi o nich ogólnie dla całego etapu nauki, dlatego nie należy traktować ich jako osiągniętego celu w klasie pierwszej.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać proste dodawania, odejmowania i mnożenia w zbiorze liczb naturalnych, werbalizować procedury obliczeniowe i argumentować w celu ich uzasadnienia.

Typy zadań: Mnożenie i dzielenie: ile było przed rozdzieleniem · Mnożenie i dzielenie: przez ile mnożono · Sprawdzenie dodawania odejmowaniem (kl. 2–3) · Od jakiej liczby odejmowano? Wybierz (kl. 2–3) · Sprawdzanie odejmowania: dodawaniem (kl. 2–3) · Sprawdzanie odejmowania: popraw błąd (kl. 2–3) · Sprawdzanie odejmowania: prawda czy fałsz (kl. 2–3)

Dodawanie w zakresie do 100

Dzieci uczą się obliczać sumy liczb do 100, korzystając z pomocy wizualnych, takich jak oś liczbowa i tabela stukrotna, oraz wyjaśniać, jak doszły do wyniku.

typów zadań: 1Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dzieci uczą się wykonywać dodawanie liczb dwucyfrowych z wynikami do 100, łącząc także trzy składniki. Aby wykonywać obliczenia i rozumieć wartość dziesiątek i jedności, opierają się na konkretnych wskazówkach wizualnych, poruszając się do przodu po osi liczbowej lub orientując się w wierszach i kolumnach tabeli stukrotnej.

Typowa trudność w tym wieku polega na myleniu dziesiątek z jednostkami podczas obliczeń w pamięci: na przykład dodawaniu jednej cyfry do dziesiątki zamiast do jedności. Kolejny częsty błąd pojawia się przy korzystaniu z ścieżek graficznych, gdzie istnieje ryzyko policzenia pola lub kreski startowej jako pierwszego kroku, co daje wynik błędny o jedną jednostkę.

W zadaniach praktycznych dzieci pracują nad różnorodnymi i angażującymi ćwiczeniami: wykonują skok po tabeli stukrotnej, używają dodawania na osi liczbowej do 100, uzupełniają piramidę liczb i łączą działania z właściwą wartością. Ćwiczenia typu popraw błąd lub czy suma jest poprawna? pomagają im dodatkowo sprawdzać wynik i słownie opisywać stosowane rozumowanie.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać proste dodawania, odejmowania i mnożenia w zbiorze liczb naturalnych, werbalizować procedury obliczeniowe i argumentować w celu ich uzasadnienia.

Typy zadań: Dodawanie na osi liczbowej · Dodawanie do 100: czy suma jest poprawna? (kl. 2–3) · Dodawanie do 100: skok po planszy stu pól (kl. 2–3) · Dodawanie do 100: wybierz wynik (kl. 2–3) · Dodawanie liczb dwucyfrowych (kl. 2–3) · Dodawanie na osi liczbowej do 100 (kl. 2–3) · Tabelka z regułą dodawania: uzupełnij wyniki (kl. 2–3) · Dodawanie do 100: popraw błąd (kl. 2–3) · Dodawanie do 100: połącz działanie z wynikiem (kl. 2–3) · Dodawanie: która suma wyjdzie inna (kl. 2–3) · Piramida liczbowa (kl. 2–3) · Szyfr z dodawania (kl. 2–3) · Trzy składniki naraz (do 100) (kl. 2–3)

Przestrzeń i kształty

Ścieżki i kierunki na siatce

Dziecko podąża za trasą na siatce w kratkę i ją opisuje, poruszając się w prawo, w lewo lub do góry, oraz potrafi powiedzieć, ile kratek przebywa.

typów zadań: 7Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Dziecko uczy się przechodzić wyznaczoną trasę na podstawie opisu słownego lub rysunku oraz samo opisywać trasę. W klasie pierwszej praca odbywa się głównie na siatce kwadracików, po której robot porusza się w prawo, w lewo lub do góry. Narodowe wytyczne nie określają w tym punkcie dokładnego zakresu liczbowego: w kartach pracy dla klasy pierwszej ćwiczy się krótkie trasy, kwadracik po kwadraciku.

Najczęstszym błędem jest mylenie prawej i lewej strony. Innym jest liczenie kwadracika startowego tak, jakby był już krokiem: dziecko mówi „trzy”, choć kroków są dwa. Warto poprosić, by dziecko na głos powtarzało ruch, a jego ręka w tym czasie wodziła po siatce.

W kartach pracy dla klasy pierwszej tego typu zadanie występuje w kilku formach:

  • Robot idzie w prawo oraz Robot idzie w lewo: dziecko rysuje lub wskazuje, dokąd dotrze robot po podanym ruchu.
  • Trasa robota oraz Trasa robota: wybierz wynik: dziecko przechodzi wskazaną trasę albo wybiera spośród kilku wyników ten poprawny.
  • Ile kwadracików w prawo oraz Ile kwadracików do góry: dziecko liczy kroki w jednym kierunku.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać i opisywać prosty szlak (trasę) na podstawie opisu słownego lub rysunku oraz podawać instrukcje, aby przeprowadzić żądaną trasę.

Typy zadań: Kratka: droga robota · Kratka: droga robota: wybierz wynik · Kratka: ile kratek w górę · Kratka: ile kratek w prawo · Kratka: robot idzie w lewo · Kratka: robot idzie w lewo: wybierz wynik · Kratka: robot idzie w prawo

Rozpoznawanie figur płaskich

Rozpoznawanie i nazywanie figur płaskich w klasie pierwszej

typów zadań: 6Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dziecko uczy się rozpoznawać figurę płaską narysowaną na kartce i mówić, jak się nazywa. Program nauczania opisuje jednak ścieżkę rozciągającą się na kilka lat: pełne wymaganie obejmuje także opisywanie figur według cech, takich jak liczba boków, rozwarcie kątów i symetrie. Dlatego w klasie pierwszej nie ma przedziału liczbowego do opanowania: tutaj praca dotyczy rozpoznawania figur i ich nazw.

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że figura zmienia się, gdy zostanie obrócona lub narysowana w innym położeniu. Dziecko może nie rozpoznać obróconej figury, ponieważ widzi w niej nowy kształt. Oczekuje się, że ta trudność jest czymś normalnym i zostanie pokonana dzięki doświadczeniu oglądania tej samej figury w różnych położeniach.

W kartach pracy w tej klasie znajdują się różne rodzaje ćwiczeń:

  • Jak nazywa się narysowana figura: dzieckoogląda rysunek i zapisuje lub mówi nazwę.
  • Jak nazywa się ta obrócona figura?: ta sama figura jest pokazana w obróceniu, aby dziecko rozpoznało ją w innym położeniu.
  • Figury na rysunku: ile trójkątów?: dziecko liczy figury określonego typu w bardziej złożonym rysunku.
  • Figury płaskie: prawda czy fałsz: dziecko decyduje, czy stwierdzenie dotyczące figury jest poprawne.
  • Jak nazywa się ta figura? Wybierz: dziecko wybiera właściwą nazwę spośród kilku możliwości.
  • Figury płaskie: popraw nazwę figury: dziecko znajduje i poprawia błędną nazwę przypisaną figurze.

Powiązanie z podstawą programową: Rozpoznawać, nazywać i opisywać podstawowe figury geometryczne według określonych cech (na przykład liczba boków, miara kątów, symetrie...).

Typy zadań: Figury na rysunku: ile trójkątów? · Figury płaskie: popraw nazwę narysowanej figury · Figury płaskie: prawda czy fałsz · Jak nazywa się narysowana figura · Jak nazywa się ta figura? Wybierz · Jak nazywa się ta obrócona figura?

Linie pionowe, poziome i ukośne

Dziecko uczy się rozpoznawać i rysować linie pionowe, poziome i ukośne, używając kierunku do opisywania trasy.

typów zadań: 5Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dziecko pracuje nad kierunkiem linii: rozpoznaje, czy linia jest pionowa, pozioma czy ukośna, i potrafi narysować linię wskazanego rodzaju. Ta umiejętność wiąże się z punktem programu nauczania, który wymaga wykonania i opisania prostej trasy, wychodząc od opisu słownego lub rysunku, oraz podawania instrukcji, aby ktoś przeszedł daną trasę. Wskazówki nie określają tu zakresu liczb, dlatego ta karta również go nie podaje.

Najczęstszym błędem jest nazywanie „ukośną” każdej linii, która nie jest idealnie prosta na kartce, albo mylenie pionu z poziomem, gdy kartkę obróci się o 90 stopni. Dziecko często patrzy na linię jak na rysunek, a nie jak na kierunek, dlatego warto porównać linię z brzegiem kartki, z drzwiami lub z własnym ciałem w pozycji stojącej, gdzie pionowa idzie w górę i w dół, a pozioma z jednej strony na drugą.

W praktyce wzorce w tym obszarze to:

  • Pionowa, pozioma czy ukośna: dziecko obserwuje linię i zapisuje odpowiedni rodzaj.
  • Pionowa, pozioma czy ukośna? Prawda czy fałsz: dziecko ocenia zdanie dotyczące linii.
  • Popraw: pionowa, pozioma czy ukośna: dziecko znajduje i poprawia wskazany niewłaściwy rodzaj.
  • Jaka to linia? Wybierz: dziecko wybiera rodzaj spośród podanych propozycji.
  • Narysuj linię: pionową, poziomą lub ukośną: dziecko rysuje linię wymaganego rodzaju.

Powiązanie z podstawą programową: Wykonywać i opisywać prosty szlak (trasę) na podstawie opisu słownego lub rysunku oraz podawać instrukcje, aby przeprowadzić żądaną trasę.

Typy zadań: Jaka to linia? Wybierz · Narysuj linię: pionową, poziomą albo ukośną · Pion, poziom czy skos · Pionowa, pozioma czy ukośna? Prawda czy fałsz · Popraw: pionowa, pozioma czy ukośna

Rysowanie odcinków i łamanych za pomocą linijki

Dziecko uczy się rysować odcinki i łamane za pomocą linijki oraz mierzyć ich całkowitą długość, korzystając z kart pracy proponowanych w klasie.

typów zadań: 1Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dziecko używa linijki, aby rysować odcinki i łamane, czyli linie złożone z kilku odcinków połączonych jeden po drugim, oraz aby mierzyć ich długość. Wskazania narodowe wymagają rysowania figur i mierzenia długości odpowiednimi narzędziami, z użyciem jednostek standardowych i niestandardowych. Tekst programowy nie podaje zakresu liczb dla tego roku, więc nie określa konkretnej miary, jaką dziecko powinno osiągnąć.

Typowym błędem jest błędne dodawanie długości poszczególnych odcinków łamanej albo narysowanie odcinka bez uwzględnienia wymaganej miary. Dziecko może poprawnie określić długość jednego odcinka, a pomylić się w sumie, ponieważ musi połączyć kilka miar zamiast jednej.

W kartach tego obszaru zadanie występuje w różnych formach:

  • Narysuj łamaną o podanej długości: dziecko rysuje łamaną, która ma długość wskazaną w poleceniu.
  • Narysuj prostokąt o podanych bokach: dziecko za pomocą linijki odmierza miary boków.
  • Jak długa jest łamana? Wybierz: dzieckoogląda łamaną i wybiera poprawną długość spośród podanych odpowiedzi.
  • Długość łamanej: prawda czy fałsz: dziecko sprawdza, czy stwierdzenie o długości jest poprawne.
  • Długość łamanej: popraw wynik: dziecko znajduje błędną sumę i ją poprawia.

Powiązanie z podstawą programową: Rysować figury geometryczne i budować modele materialne przedstawiające obiekty matematyczne zarówno płaszczyzny, jak i przestrzeni. Mierzyć długości, powierzchnie za pomocą odpowiednich przyrządów pomiarowych oraz przy użyciu standardowych i niestandardowych jednostek miary.

Typy zadań: Długość łamanej: popraw wynik · Długość łamanej: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Jak długa jest łamana? Wybierz (kl. 2–3) · Narysuj prostokąt o podanych bokach (kl. 2–3) · Narysuj łamaną o podanej długości (kl. 2–3)

Mierzenie w mm, cm i m: pierwsze kroki

Dziecko uczy się odczytywać długość na linijce oraz rozpoznawać jednostki miary: milimetry, centymetry i metry, stosując je w zadaniach porównawczych.

typów zadań: 1Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Program przewiduje mierzenie wielkości, takich jak długości, za pomocą różnych przyrządów i różnych jednostek miary, zarówno standardowych, jak i niestandardowych. W klasie pierwszej karty pracy w tym obszarze skupiają się przede wszystkim na linijce: dziecko odczytuje długość przedmiotu w centymetrach i milimetrach oraz łączy jednostki ze sobą.

Częstym błędem jest mylenie jednostek, na przykład uznawanie, że "3 cm" i "30 mm" to różne wielkości, albo niezrozumienie, dlaczego metr zawiera więcej centymetrów niż potrzeba, by zmierzyć zeszyt. Często problemem nie jest rachunek, lecz to, że dziecko nie ma jeszcze jasnego wyobrażenia o tym, jak duża jest każda jednostka. Typowym błędem jest także zaczynanie pomiaru od niewłaściwego miejsca na linijce, czyli od krawędzi zamiast od zera.

W kartach pojawiają się ćwiczenia takie jak Odczytaj długość na linijce, Centymetry na milimetry: wybierz poprawną odpowiedź i Centymetry na milimetry: prawda czy fałsz. Są też Zamień centymetry i milimetry na milimetry, Zamień metry i centymetry na centymetry oraz Metry i centymetry: popraw błąd, w których dziecko znajduje i poprawia źle zapisany pomiar.

Powiązanie z podstawą programową: Mierzy wielkości (długości, czas itd.), używając różnych narzędzi i jednostek miary.
Powiązanie z podstawą programową: Rysować figury geometryczne i budować modele materialne przedstawiające obiekty matematyczne zarówno płaszczyzny, jak i przestrzeni. Mierzyć długości, powierzchnie za pomocą odpowiednich przyrządów pomiarowych oraz przy użyciu standardowych i niestandardowych jednostek miary.

Typy zadań: Odczytaj długość z linijki · Zamiana centymetrów i milimetrów na milimetry (kl. 2–3) · Zamiana metrów i centymetrów na centymetry (kl. 2–3) · Centymetry na milimetry: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Centymetry na milimetry: wybierz poprawną odpowiedź (kl. 2–3) · Metry i centymetry: popraw błąd (kl. 2–3)

Pozostałe typy zadań

Tak wygląda zadanie

Płaski kamień kryje 11 ślimaków rzecznych. Obok kamienia widać jeszcze 3 ślimaki rzeczne. Ile ślimaków rzecznych jest razem?

11 + 3 = ?

Wskazówka: Na początek weź 11 ślimaków rzecznych pod kamieniem. Następnie dolicz 3 ślimaki rzeczne obok niego. Policz, ile jest ich razem.

Odpowiedź: 14

Kolumny kratki są ponumerowane. Robot stoi na gwiazdce i przesuwa się o 3 kratki w lewo. W której kolumnie stanie? Wybierz odpowiedź.

□

Odpowiedź: a

W skrzyni schowano 73 złote monety. Utworzono z nich 7 pełnych mieszków po 10 sztuk. Ile monet zostało luzem?

Wskazówka: Najpierw policz monety w pełnych mieszkach.

Odpowiedź: 3

Na sprawdzian i na lekcję

Sprawdzian w grupach A–D

Na sprawdzian albo kartkówkę: wydruk w maksymalnie czterech grupach (A–D) — ten sam układ, w każdej grupie inne liczby i inna kolejność odpowiedzi, jeden wspólny klucz odpowiedzi.

Utwórz arkusz w grupach →
Popraw zadania w edytorze

Zmień liczby, kolejność i treść zadań na gotowym arkuszu.

Wypróbuj edytor →
Test wyboru

Te same zadania z odpowiedziami do wyboru i kartą odpowiedzi dla ucznia.

Utwórz test →

Powtórka z wcześniejszych klas

Tematy, które nie mają jeszcze typów zadań dla tej klasy — zadania pochodzą z klas wcześniejszych.

Czytanie i pisanie liczb

Dziecko uczy się przechodzić od liczb zapisanych cyframi do liczb zapisanych słownie i odwrotnie, rozpoznając wartość każdej cyfry zgodnie z jej pozycją.

Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Dziecko uczy się czytać i pisać liczby naturalne, zarówno cyframi, jak i słownie. Wymagana kompetencja określona w Indicazioni dotyczy czytania i pisania liczb naturalnych oraz świadomości zapisu pozycyjnego. Tekst nie podaje precyzyjnej granicy liczbowej dla tej klasy, dlatego ta strona jej nie ustala.

Najczęstszy błąd dotyczy zera w środku liczby. Dziecko, które zapisuje „trzysta pięć” jako 35 lub 3005, odczytuje cyfry jak listę znaków, zamiast zauważyć, że każda cyfra zajmuje określone miejsce, a zero oznacza puste miejsce. Podobnie dzieje się, gdy cyfrę odczytuje się tak, jakby zawsze miała wartość jeden.

W kartach z tego obszaru praca odbywa się według tych modeli: Zapisz liczbę cyframi, Przeczytaj liczbę słownie, Zero w środku: popraw zapis liczby, Liczby słownie: popraw błąd, Liczby słownie: wybierz zapis cyframi oraz Liczby słownie: prawda czy fałsz. Ten ostatni typ zadania prosi dziecko o rozstrzygnięcie, czy dany zapis odpowiada wypowiedzianej liczbie, i pomaga zatrzymać się na przypadkach z zerem.

Powiązanie z podstawą programową: Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego.

Typy zadań: Zapisz liczbę cyframi (kl. 2–3) · Odczytaj liczbę słowami (kl. 2–3) · Zapis liczb słowami: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Zapis liczb słowami: wybierz zapis cyframi (kl. 2–3) · Zapis liczb słowami: popraw błąd (kl. 2–3) · Zero w środku: popraw zapis liczby (kl. 2–3)

Liczba poprzedzająca i liczba następna

Dziecko uczy się mówić, która liczba następuje bezpośrednio po (następna) i która bezpośrednio poprzedza (poprzednia) daną liczbę.

Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

W klasie pierwszej dziecko liczy na głos i w myślach, do przodu i do tyłu, oraz zauważa, że liczby mają swoją kolejność. Karty pracy i zadania dotyczące następnika i poprzednika pomagają mu zobaczyć, że każda liczba ma sąsiada z prawej strony, czyli następnika, oraz sąsiada z lewej strony, czyli poprzednika, na osi liczbowej.

Najczęstszym błędem jest zamienianie tych dwóch sąsiadów albo liczenie od liczby startowej i podawanie tej samej liczby jako następnika. Dziecko często powtarza ciąg od początku, zamiast zrobić jeden krok w przód lub w tył. Dlatego warto używać osi liczbowej lub przedmiotów do przesuwania, aby krok był widoczny.

W praktyce zadanie dotyczące następnika i poprzednika pojawia się na gotowych kartach w obszarze, na przykład: "Suma następnika i poprzednika", "Następnik plus poprzednik: wybierz poprawną odpowiedź", "Następnik plus poprzednik: prawda czy fałsz", "Która liczba jest mniejsza od 1" i "Która liczba jest większa od 1". Dziecko uzupełnia, wybiera lub sprawdza, a nauczyciel patrzy, czy potrafi wskazać właściwego sąsiada bez ponownego liczenia całego ciągu.

Powiązanie z podstawą programową: Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego.

Typy zadań: Suma następnika i poprzednika (kl. 2–3) · Jaka liczba jest o 1 większa (kl. 2–3) · Następnik i poprzednik razem: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Następnik i poprzednik razem: wybierz poprawną odpowiedź (kl. 2–3) · Jaka liczba jest o 1 mniejsza (kl. 2–3)

Rozpoznawanie brył na podstawie ich cech

Dziecko uczy się rozpoznawać bryły (sześcian, kula, walec, stożek, ostrosłup i podobne) oraz nazywać je, łącząc widziany kształt z nazwą i przedmiotem z życia codziennego.

Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Il riferimento curricolare per questa competenza riguarda il classificare oggetti e figure in base alle loro proprietà, usando rappresentazioni adatte al contesto. Il curricolo non fissa per questa competenza un intervallo numerico: qui il lavoro è sulle forme, non sui numeri. In classe prima, l'area proposta lavora soprattutto sul riconoscere e denominare i solidi, senza richiedere di definirne formalmente le proprietà.

Un errore frequente è confondere il solido con la figura piana che si vede disegnata. Una palla sul foglio sembra un cerchio, e un dado sembra un quadrato. Il bambino può quindi usare il nome della figura piana per il solido, oppure scambiare due solidi che hanno una faccia simile, come cubo e parallelepipedo. Nella pratica conviene mostrare l'oggetto vero, farlo rotolare o impilare, e poi confrontarlo con il disegno.

Nelle schede dell'area il lavoro prende forme concrete. Nell'esercizio Come si chiama questo solido il bambino associa un'immagine al nome giusto. In Che solido è? Vero o falso e Che solido è? Scegli deve decidere se un'affermazione sul solido è corretta, oppure scegliere il nome tra alcune opzioni. Con Solidi: trova un oggetto a forma di solido cerca in casa o in aula un oggetto con quella forma, e con Solidi: correggi il nome del solido individua e corregge un nome sbagliato.

Powiązanie z podstawą programową: Klasyfikować liczby, figury i przedmioty według właściwości, posługując się odpowiednimi reprezentacjami w zależności od kontekstu.

Typy zadań: Jak nazywa się ta bryła (kl. 2–4) · Bryły: popraw nazwę bryły (kl. 2–4) · Bryły: znajdź przedmiot w kształcie bryły (kl. 2–4) · Jaka to bryła? Prawda czy fałsz (kl. 2–4) · Jaka to bryła? Wybierz (kl. 2–4)

Odczytywanie zegara: zrozumieć tarczę

Dziecko uczy się patrzeć na zegar z wskazówkami i mówić, jaką godzinę pokazuje, wykorzystując tarczę jako narzędzie do mierzenia czasu.

Utwórz arkusz →

Opis i typy zadań

Punkt programowy dotyczy mierzenia wielkości, także czasu, za pomocą różnych narzędzi i jednostek. W klasie pierwszej czas omawia się przede wszystkim przez odczytywanie tarczy zegara: dziecko patrzy, gdzie znajdują się wskazówki, i mówi, jaką godzinę pokazują. Program nie wskazuje tu konkretnego zakresu godzin ani minut do opanowania w tym roku; działania proponowane przez szkołę w tym obszarze są opisane poniżej.

Częstym błędem jest mylenie dwóch wskazówek albo odczytywanie tarczy tak, jakby była zwykłą liczbą, a nie położeniem. Dlatego karty pracy proszą o sprawdzenie odczytu, który już wykonano, zamiast tylko go wykonywać: dziecko ma rozpoznać, kiedy godzina została odczytana błędnie, i ją poprawić.

W kartach pracy z tego obszaru temat pojawia się w sześciu wzorach: Odczytaj zegar, gdzie należy podać godzinę pokazywaną na tarczy; Odczytaj zegar: jaką godzinę pokazuje tarcza, z tym samym odczytem w formie bardziej prowadzonej; Odczytaj zegar: prawda czy fałsz, służący do sprawdzenia stwierdzenia dotyczącego zegara; Zegar: popraw błąd odczytu, gdzie błędny odczyt trzeba wskazać i poprawić; Zegar: ile minut do pełnej godziny?, w którym pytamy, ile minut brakuje lub minęło od pełnej godziny; Zegar: który pokazuje wcześniejszą godzinę?, porównujący dwa zegary.

Powiązanie z podstawą programową: Mierzy wielkości (długości, czas itd.), używając różnych narzędzi i jednostek miary.

Typy zadań: Odczyt zegara: która godzina jest na tarczy (kl. 2–3) · Odczyt zegara: prawda czy fałsz (kl. 2–3) · Odczytywanie zegara (kl. 3) · Zegar: ile minut do pełnej godziny? (kl. 3) · Zegar: który pokazuje wcześniejszą godzinę? (kl. 3) · Zegar: popraw błąd w odczycie (kl. 2–3)

Więcej o tej klasie

Czego uczy się dziecko w klasie pierwszej szkoły podstawowej z matematyki?

W klasie pierwszej dziecko liczy przedmioty i zdarzenia na głos i w myślach, w przód i w tył, czyta i zapisuje liczby naturalne, rozpoznając ich aspekt liczebnikowy i porządkowy, porównuje je i porządkuje na osi liczbowej. Wykonuje proste dodawania i odejmowania i wyjaśnia, jak obliczało. Wykonuje i opisuje trasę, rozpoznaje i nazywa figury geometryczne, klasyfikuje liczby, figury i przedmioty oraz mierzy długości za pomocą przyrządów i jednostek niekonwencjonalnych. Wraz z nowymi Indicacjami pojawia się także pierwszy kontakt z informatyką: opisywanie codziennej czynności jako ciągu precyzyjnych kroków.

O programie: od roku szkolnego 2026/2027 ta klasa realizuje nowe Indicacje narodowe dotyczące programu nauczania (D.M. 9 grudnia 2025 r., nr 221, G.U. nr 21 z 27 stycznia 2026 r.), które obowiązują od klas pierwszych. Indicacje określają cele uczenia się na koniec klasy trzeciej, a nie rok po roku: dobór treści w tej klasie należy do nas. Cele, zacytowane dosłownie, znajdują się w sekcji poniżej.

Powiązanie z podstawą programową

Każdy wiersz to wymaganie podstawy programowej w brzmieniu z urzędowego źródła podlinkowanego niżej, obok nasze tematy.

WymaganieNasze tematy
Liczby
Liczyć przedmioty lub zdarzenia na głos i w myślach, za pomocą znaków i w myślach, w kolejności postępującej i wstecznej; czytać i zapisywać liczby naturalne, rozpoznając aspekty kardynalny i porządkowy. Czytać i zapisywać liczby wymierne w zapisie dziesiętnym, mając świadomość zapisu pozycyjnego. Liczenie przedmiotów i zapisywanie, ile ich jest · Liczenie w przód i w tył z przeskokami · Czytanie i pisanie liczb · Pierwszy, drugi, trzeci: miejsce w kolejce · Dziesiątki i jedności: zrozumieć liczbę dwucyfrową · Liczba poprzedzająca i liczba następna
Porównywać, porządkować i przedstawiać liczby naturalne na osi liczbowej. Porównywanie i porządkowanie liczb do 100
Wykonywać proste dodawania, odejmowania i mnożenia w zbiorze liczb naturalnych, werbalizować procedury obliczeniowe i argumentować w celu ich uzasadnienia. Dodawanie do 20 bez przekraczania dziesiątki · Dodawanie w zakresie do 100 · Odejmowanie w zakresie do 100 w pierwszej klasie szkoły podstawowej · Zmiana kolejności w dodawaniu · Sprawdzanie odejmowania za pomocą dodawania
Wykonywać proste dodawania i odejmowania z liczbami dziesiętnymi w rzeczywistych kontekstach (na przykład monety, miary). Znać tabliczki mnożenia liczb do dziesięciu. Radzenie sobie z pieniędzmi: zakupy, reszta i monety
Przestrzeń i kształty
Wykonywać i opisywać prosty szlak (trasę) na podstawie opisu słownego lub rysunku oraz podawać instrukcje, aby przeprowadzić żądaną trasę. Ścieżki i kierunki na siatce · Linie pionowe, poziome i ukośne
Rozpoznawać, nazywać i opisywać podstawowe figury geometryczne według określonych cech (na przykład liczba boków, miara kątów, symetrie...). Rozpoznawanie figur płaskich
Rysować figury geometryczne i budować modele materialne przedstawiające obiekty matematyczne zarówno płaszczyzny, jak i przestrzeni. Mierzyć długości, powierzchnie za pomocą odpowiednich przyrządów pomiarowych oraz przy użyciu standardowych i niestandardowych jednostek miary. Rysowanie odcinków i łamanych za pomocą linijki · Mierzenie w mm, cm i m: pierwsze kroki
Relacje, dane i prognozy
Klasyfikować liczby, figury i przedmioty według właściwości, posługując się odpowiednimi reprezentacjami w zależności od kontekstu. Rozpoznawanie brył na podstawie ich cech
Mierzy wielkości (długości, czas itd.), używając różnych narzędzi i jednostek miary. Mierzenie w mm, cm i m: pierwsze kroki · Odczytywanie zegara: zrozumieć tarczę
Dla informatyki
Wybierać i wykorzystywać przedmioty lub symbole do reprezentowania informacji. Opisywać słownie czynności z życia codziennego za pomocą sekwencji precyzyjnych i jednoznacznych kroków oraz potrafić je wykonywać.
Pisać proste programy i sprawdzać, poprzez ich uruchamianie, czy wykonują przewidziane zadanie, a w razie potrzeby je poprawiać.

Spoza programu — zadania dodatkowe

Zadania, których program tej klasy nie przewiduje, a inne kraje uczą ich na tym poziomie. Darmowe jak wszystko tutaj i nigdy nie mieszają się z działami ani z gotowymi testami z programu.